Ασφάλεια Ψυκτικών Μέσων


 

Ψυκτικά Μέσα : Μέτρα Ασφάλειας & Προστασίας του Περιβάλλοντος

Με αφορμή περιστατικά ασφυξίας λόγω εκπομπών οξειδίων του άνθρακα, σε κλειστούς χώρους είναι σκόπιμο να αναφέρουμε περιληπτικά τεχνικά στοιχεία που αφορούν τα Μέτρα Ασφαλείας που πρέπει να λαμβάνονται από αέριους ρύπους ψυκτικών μέσων συστημάτων ψύξης & αντλιών θερμότητας. Το Ευρωπαϊκό Πρότυπο British Standard BS EN 378-1:2000, καθορίζει τα μέτρα ασφαλείας που πρέπει να λαμβάνονται κατά την σχεδίαση, κατασκευή εγκατάσταση και συντήρηση συστημάτων κλιματισμού και ψύξης για την ασφαλή τους λειτουργία ως προς τον άνθρωπο και το περιβάλλον. Το Ευρωπαϊκό Πρότυπο αφορά σταθερό και κινητό εξοπλισμό ψύξης και αντλιών θερμότητας απευθείας εκτόνωσης, ενιαίου ή διαιρούμενου τύπου. Το πρότυπο αυτό δεν εφαρμόζεται σε συστήματα κλιματισμού, ψύξης-θέρμανσης με δίκτυο διανομής ψυχρού αέρα ή ψυχρού νερού. Με βάση το πρότυπο τα ψυκτικά μέσα κατηγοριοποιούνται ανάλογα με την επίδραση τους στην υγιεινή και ασφάλεια του χώρου, όπως αυτή καθορίζεται από τα χημικά χαρακτηριστικά που αφορούν την ευφλεκτότητα & την τοξικότητά τους. Έτσι τα ψυκτικά χαρακτηρίζονται σε 5 κλάσεις ασφαλείας χρήσης με Α1 την κλάση χαμηλότερου κινδύνου και C3 την κλάση υψηλού κινδύνου

Στον πίνακα που ακολουθεί παρουσιάζονται τα χαρακτηριστικά από ψυκτικά ρευστά που χρησιμοποιούνται σε εφαρμογές ψύξης & κλιματισμού, όπως : ·         η κλάση ασφαλείας τους, ·         το επιτρεπόμενο όριο συγκέντρωσης σε κλειστούς μη αεριζόμενους χώρους (Kg/m3) ·         η επίδραση τους στο φαινόμενο του Θερμοκηπίου (Global Warming Potential GWP) ·         η επίδραση τους στην καταστροφή της στοιβάδας του Όζοντος (Ozone Depletion Potential ODP)

Παρατηρούμε ότι τα ψυκτικά μέσα που χρησιμοποιούνται ευρέως σε σύγχρονα συστήματα κλιματισμού (R410A, R407c, R134a) ανήκουν στην πιο ασφαλή κλάση Α1, καθώς δεν είναι ούτε τοξικά ούτε εύφλεκτα. Παραταύτα επιβάλλεται από το Πρότυπο μέγιστο όριο συγκέντρωσης για την κλάση Α1 και αφορά το ήμισυ της συγκέντρωσης από τυχόν διαρροή αερίου, που μπορεί να προκαλέσει συμπτώματα ασφυξίας λόγω υποκατάστασης του οξυγόνου και καρδιακών δυσλειτουργιών σε άτομα με ευαισθησία. Ο μηχανικός/τεχνικός που σχεδιάζει και εγκαθιστά σύστημα κλιματισμού με εκτεταμένο δίκτυο ψυκτικών σωληνώσεων, θα πρέπει να ελέγξει το ενδεχόμενο διαρροής ψυκτικού μέσου στον χώρο με το μικρότερο όγκο και να συγκρίνει αν η μέγιστη ποσότητα διαρροής αυξάνει το όριο συγκέντρωσης άνω από το επιτρεπόμενο όριο. Στην περίπτωση όπου το όριο συγκέντρωσης παραβιάζεται θα πρέπει να εφαρμοστεί στον χώρο αυτό επαρκές σύστημα εξαερισμού ή να προβλεφθεί κατάλληλη διάταξη διακοπής της ροής του ψυκτικού μέσου με ανιχνευτή ποιότητας αέρα & βάνες αποκοπής ψυκτικού μέσου, όπως φαίνεται στο ακόλουθο διάγραμμα: